Đặt chân lên mảnh đất từng ghi dấu giai đoạn hoạt động quan trọng của Trường Kiến trúc Đà Lạt (thuộc trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương) trong quá khứ, UAH có dịp trở về với cội nguồn của hành trình gần một thế kỷ đào tạo Kiến trúc sư. Từ di sản kiến trúc đến những cuộc gặp gỡ và trao đổi, chuyến đi mở ra không gian để tập thể viên chức, người lao động UAH cùng gắn kết, mở rộng các kết nối học thuật, chuyên môn và hợp tác với địa phương, hướng tới những giá trị thiết thực cho chặng đường phát triển tiếp theo.

Đà Lạt trong dòng chảy lịch sử UAH

Vào 05/8, trong không gian kiến trúc giàu dấu ấn của cơ sở UAH tại phường Xuân Hương - Đà Lạt, đoàn công tác đã tham dự buổi chia sẻ “Hành trình một thế kỷ đào tạo kiến trúc sư”. Đây là nơi Nhà trường thừa hưởng di sản Tu viện Benedictine do hai Kiến trúc sư Alexandre Léonard và Paul Veysseyre thiết kế từ cuối thập niên 1930. 

Nhân dịp này, tập thể viên chức, người lao động cùng nhìn lại những bước chuyển trong hành trình đào tạo Kiến trúc sư. Câu chuyện nối dài từ ngày 01/10/1926, khi Ban Kiến trúc thuộc Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương chính thức được thành lập tại Hà Nội theo Nghị định của Toàn quyền Đông Dương. Trải qua nhiều giai đoạn nâng cấp và biến động lịch sử, năm 1945, trường chuyển từ Hà Nội vào Đà Lạt để tránh hiểm họa chiến tranh và hoạt động trở lại từ ngày 01/02/1947 với tên gọi Trường Kiến trúc Đà Lạt, trở thành phân hiệu của Trường Cao đẳng Mỹ thuật Quốc gia Paris. Đến cuối năm 1950, cơ sở đào tạo tiếp tục di chuyển về Sài Gòn tại địa chỉ 196 Pasteur. Sau ngày đất nước thống nhất, Quyết định của Thủ tướng Chính phủ ngày 27/10/1976 đã chính thức đổi tên cơ sở này thành Trường Đại học Kiến trúc Thành phố Hồ Chí Minh.

Vì thế, việc trở lại Đà Lạt trong năm kỷ niệm này mang ý nghĩa của một cuộc hành trình về với nguồn cội. Đà Lạt chính là một dấu nối lịch sử, chứng kiến dòng chảy đào tạo Kiến trúc liên tục vượt qua mọi biến động thời cuộc. Qua đó, mỗi cán bộ, giảng viên UAH hôm nay thấu hiểu sâu sắc giá trị di sản mà các thế hệ đi trước đã dày công xây dựng.

Cũng trong cùng ngày, đoàn tham quan Triển lãm Bộ sưu tập Bản vẽ Tu viện Benedictine, tập trung vào bộ sưu tập “Fonds Paul Veysseyre 479AA” được lưu giữ tại Trung tâm Lưu trữ Kiến trúc Đương đại ở Paris. Các tài liệu gốc được bảo quản theo thứ tự ban đầu và sắp xếp theo từng dự án, tạo nên một nguồn tư liệu đặc biệt để nghiên cứu hoạt động kiến trúc của Paul Veysseyre tại Đông Dương.

Từ 1.264 bản vẽ, nghiên cứu đã xác định 72 dự án được thực hiện trong giai đoạn 1937-1949. Trong đó, Đà Lạt có 36 dự án, Sài Gòn 17 dự án, Tân Sơn Nhất 6 dự án và Phnom Penh 4 dự án. Đáng chú ý, 36 dự án chỉ mang chữ ký của Veysseyre, trong khi 36 dự án còn lại thể hiện sự hợp tác với các kiến trúc sư, kỹ thuật viên, trong đó có kỹ thuật viên người Việt Nam và các kiến trúc sư thuộc Nhóm Kiến trúc sư Viễn Đông Pháp (Groupement Français des Architectes d’Extrême-Orient).

Mở rộng nhịp cầu hợp tác, thắt chặt tinh thần Kiến trúc

Tiếp nối hành trình, sáng ngày 06/8/2026, đoàn công tác UAH đã đến thăm và làm việc tại Trường Cao đẳng Đà Lạt, tiền thân là Grand Lycée Yersin. Đây là công trình di sản kiến trúc tiêu biểu được xây dựng từ giai đoạn 1927-1934, đồng thời là nơi Trường Kiến trúc Đà Lạt từng mượn không gian tầng trệt tòa nhà chính để đặt họa thất và xưởng thiết kế trong những năm 1945-1948.

Trong khuôn khổ buổi làm việc, PGS.TS.KTS Phạm Trọng Thuật - Hiệu trưởng UAH đánh giá Đà Lạt là một đô thị đặc thù về kiến trúc và cảnh quan. Từ lợi thế và mối liên hệ lịch sử giữa hai Trường, UAH đề xuất phối hợp triển khai các chương trình giáo dục liên thông, giao lưu học thuật và hoạt động dành cho sinh viên, người học. Nhà trường cũng sẵn sàng phát huy vai trò đầu mối chuyên môn, tham vấn và hỗ trợ Trường Cao đẳng Đà Lạt trong các vấn đề liên quan đến cải tạo, sửa chữa, bảo tồn công trình. Theo định hướng được trao đổi, UAH mong muốn trong thời gian tới có thể gắn hoạt động đào tạo với nhu cầu thực tiễn của địa phương, qua đó đưa sinh viên tiếp cận những vấn đề cụ thể của Đà Lạt và phát huy giá trị các sản phẩm đào tạo như đồ án, tác phẩm, nghiên cứu, triển lãm vào các hoạt động phục vụ cộng đồng.

Về phía Trường Cao đẳng Đà Lạt, ThS. Huỳnh Linh Bảo - Phó Hiệu trưởng Nhà trường bày tỏ sự trân trọng đối với mối liên hệ lịch sử giữa hai đơn vị, đồng thời chia sẻ những khó khăn trong quản lý, tu sửa công trình di sản cấp quốc gia. Theo ThS. Huỳnh Linh Bảo, sự đồng hành về chuyên môn từ UAH có thể góp phần hỗ trợ Nhà trường trong những vấn đề liên quan đến kiến trúc và bảo tồn, đồng thời mở ra cơ sở để hai bên phát triển các chương trình hợp tác đa dạng hơn, qua đó khai thác hiệu quả giá trị giáo dục, văn hóa và sử dụng của không gian di sản.

Tối ngày 06/8/2026, Nhà trường đã tổ chức buổi gặp gỡ thân mật dành cho toàn thể viên chức và người lao động UAH. Giữa không gian ấm áp của cao nguyên Đà Lạt, đêm giao lưu trở thành điểm tựa cảm xúc, hội tụ đông đủ cán bộ, giảng viên từ cơ sở chính tại Thành phố Hồ Chí Minh đến cơ sở Cần Thơ và Đà Lạt. Phát biểu trong buổi gặp mặt, PGS.TS.KTS Phạm Trọng Thuật xúc động chia sẻ: “Những ngày qua, chúng ta đã cùng nhau có mặt tại Đà Lạt trong một chuỗi sự kiện đầy ý nghĩa. Tôi hy vọng đây sẽ là một dịp để chúng ta có một không gian thật cởi mở, cùng trao đổi với nhau những câu chuyện của Nhà trường, gắn kết tình đoàn kết giữa các đơn vị, giữa các cá nhân, để chúng ta mãi giữ được ngọn lửa và bản sắc của Nhà trường”. 

Nhìn lại lịch sử của UAH cũng là nhìn lại hành trình được bồi đắp bằng tri thức, nghề nghiệp và những con người đã góp phần định hình diện mạo kiến trúc Việt Nam qua nhiều thế hệ. Năm 2026, khi UAH nhìn lại 100 năm đào tạo Kiến trúc sư và 50 năm Trường Đại học Kiến trúc Thành phố Hồ Chí Minh, những lớp ký ức ấy trở thành một phần quan trọng để Nhà trường tiếp tục khẳng định bản sắc, nuôi dưỡng khát vọng sáng tạo và làm điểm tựa vững chắc cho những kết nối, phát triển trong chặng đường tương lai.